ലോകത്തെ മുൻനിര സാങ്കേതികവിദ്യ കമ്പനികൾ തങ്ങളുടെ ഗൗരവമേറിയതും കോർപ്പറേറ്റ് ശൈലിയിലുള്ളതുമായ പ്രതിച്ഛായ അഴിച്ചുവെച്ച് കൂടുതൽ സൗഹൃദപരമായ ഒരു പാത സ്വീകരിക്കുകയാണ്. ആപ്പിൾ, മൈക്രോസോഫ്റ്റ്, ഗൂഗിൾ തുടങ്ങിയ ആഗോള ഭീമന്മാർ അടുത്തിടെ അവതരിപ്പിച്ച പുതിയ കാർട്ടൂൺ കഥാപാത്രങ്ങൾ അഥവാ മാസ്കോട്ടുകൾ ഈ മാറ്റത്തിന്റെ വ്യക്തമായ സൂചനയാണ്. സാങ്കേതികവിദ്യയെ വെറും തണുത്ത യന്ത്രങ്ങളായല്ല, മറിച്ച് മനുഷ്യത്വമുള്ളതും സ്നേഹമുള്ളതുമായ ഒരു സുഹൃത്തായി അവതരിപ്പിക്കാനാണ് ഈ തന്ത്രത്തിലൂടെ കമ്പനികൾ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
ആപ്പിൾ തങ്ങളുടെ പുതിയ ലാപ്ടോപ്പ് പ്രചാരണത്തിനായി അവതരിപ്പിച്ച ‘ലിറ്റിൽ ഫൈൻഡർ ഗൈ’ (Little Finder Guy) എന്ന കുട്ടിരൂപം സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ ഇതിനോടകം വലിയ തരംഗമായിക്കഴിഞ്ഞു. അതുപോലെ തന്നെ, പണ്ട് പരാജയപ്പെട്ടുപോയ ‘ക്ലിപ്പി’ എന്ന സഹായിക്ക് ശേഷം മൈക്രോസോഫ്റ്റ് തങ്ങളുടെ AI അസിസ്റ്റന്റായ കോപൈലറ്റിനായി ‘മിക്കോ’ (Mico) എന്ന മനോഹരമായ ഒരു രൂപത്തെ കൊണ്ടുവന്നിരിക്കുന്നു. ഉപഭോക്താക്കളുമായുള്ള സംഭാഷണങ്ങൾ കൂടുതൽ സ്വാഭാവികമാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുമെന്നാണ് കമ്പനിയുടെ അവകാശവാദം. ഗൂഗിളാകട്ടെ തങ്ങളുടെ പ്രശസ്തമായ ആൻഡ്രോയിഡ് റോബോട്ടിനെ ഉപഭോക്താക്കളുടെ ഇഷ്ടത്തിനനുസരിച്ച് വേഷപ്പകർച്ച നടത്താൻ കഴിയുന്ന രീതിയിലേക്ക് പരിഷ്കരിച്ചു.
യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇത്തരം കുട്ടിത്തമുള്ള രൂപങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് വെറുമൊരു കൗതുകത്തിനല്ല. മാസ്കോട്ടുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പനികൾക്ക് മറ്റുള്ളവരേക്കാൾ വേഗത്തിൽ വിപണി പിടിച്ചെടുക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് പല പഠനങ്ങളും വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഒരു സാധാരണ ലോഗോ നൽകുന്നതിനേക്കാൾ വലിയൊരു വ്യക്തിത്വം കമ്പനിക്ക് നൽകാൻ ഇത്തരം കഥാപാത്രങ്ങൾക്ക് സാധിക്കും. ഡുവോലിംഗോയിലെ പ്രശസ്തമായ പച്ച മൂങ്ങ (Duo) സോഷ്യൽ മീഡിയയിലൂടെ നേടിയെടുത്ത വലിയ സ്വാധീനം ഇതിന് ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ്.
എന്നാൽ ഈ മാറ്റത്തിന് പിന്നിലെ മനഃശാസ്ത്രപരമായ വശങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചില വിദഗ്ധർ ആശങ്കയും പങ്കുവെക്കുന്നുണ്ട്. വലിയ ടെക് കമ്പനികൾക്ക് നേരെ ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ വളർന്നുവരുന്ന അവിശ്വാസം മറികടക്കാൻ ഇത്തരം ‘ക്യൂട്ട്’ രൂപങ്ങളെ ഒരു വിപണന തന്ത്രമായി ഉപയോഗിക്കുകയാണോ എന്ന് പലരും സംശയിക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് (AI) ഉപയോഗിച്ച് ഈ രൂപങ്ങൾ നമ്മോട് വ്യക്തിപരമായി സംസാരിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നത് ഭാവിയിൽ വലിയ സ്വകാര്യതാ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് വഴിമാറുമോ എന്നതും ചിന്തിക്കേണ്ട കാര്യമാണ്.
മസ്കോട്ടുകൾക്ക് ബിസിനസ്സ് ലോകത്ത് വലിയ ചരിത്രമുണ്ടെങ്കിലും, ടെക് ലോകത്തെ ഈ പുതിയ തിരിച്ചുവരവ് ശ്രദ്ധേയമാണ്. സിഗരറ്റ് ബ്രാൻഡുകൾ പോലും മാസ്കോട്ടുകളെ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ കാലത്തിൽ നിന്ന് മാറി, പുതിയ കാലത്തെ വിവേകമുള്ള ഉപഭോക്താക്കൾ ഇത്തരം തന്ത്രങ്ങളെ എങ്ങനെ സ്വീകരിക്കുമെന്ന് കണ്ടറിയണം. യുവതലമുറയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഈ മാസ്കോട്ടുകൾ ബ്രാൻഡുകളുമായി കൂടുതൽ അടുക്കാൻ അവരെ പ്രേരിപ്പിച്ചേക്കാം, എന്നാൽ ഇതിന് പിന്നിലെ വാണിജ്യ ലക്ഷ്യങ്ങളെ തിരിച്ചറിയാൻ നാം തയ്യാറാകേണ്ടതുണ്ട്.
