നമ്മുടെ കണ്ണുകൾ നമ്മളെ പലപ്പോഴും പറ്റിക്കാറുണ്ട്; അനങ്ങാത്ത ചിത്രങ്ങൾ കറങ്ങുന്നതായും ആകാശമധ്യത്തിലുള്ള ചന്ദ്രനേക്കാൾ ചക്രവാളത്തിലെ ചന്ദ്രൻ വലുതായി തോന്നുന്നതും ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്. എന്നാൽ അതിശയകരമായ കാര്യം, മനുഷ്യർ വീണുപോകുന്ന ഇത്തരം ‘ദൃശ്യഭ്രമങ്ങളിൽ’ (Optical Illusions) ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസും വീണുപോകുന്നു എന്നതാണ്! ബുദ്ധിശക്തിയിൽ മനുഷ്യനെ വെല്ലുവിളിക്കുന്ന AI സിസ്റ്റങ്ങൾ എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത്തരത്തിൽ കബളിപ്പിക്കപ്പെടുന്നത് എന്ന അന്വേഷണം നമ്മുടെ തലച്ചോറിന്റെ പ്രവർത്തനത്തെക്കുറിച്ച് പുതിയ അറിവുകളാണ് നൽകുന്നത്.
ജപ്പാനിലെയും ഓസ്ട്രേലിയയിലെയും ഗവേഷകർ നടത്തിയ പരീക്ഷണങ്ങളിൽ, മനുഷ്യ മസ്തിഷ്കം ദൃശ്യങ്ങളെ വിശകലനം ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ‘കുറുക്കുവഴികൾ’ AI മോഡലുകളും പിന്തുടരുന്നതായി കണ്ടെത്തി. നമ്മൾ കാണുന്ന ഓരോ കാര്യവും തലച്ചോറ് പൂർണ്ണമായി വിശകലനം ചെയ്യുന്നില്ല, പകരം മുൻകാല അനുഭവങ്ങൾ വെച്ച് കാര്യങ്ങൾ മുൻകൂട്ടി പ്രവചിക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ‘പ്രവചന സ്വഭാവം’ തന്നെയാണ് AI-യെയും ദൃശ്യഭ്രമങ്ങളിൽ വീഴ്ത്തുന്നത്. ഇതിനർത്ഥം, AI-യുടെ ചിന്താരീതികൾ ഒരു പരിധിവരെ മനുഷ്യ മസ്തിഷ്കത്തിന് സമാനമായി മാറുന്നു എന്നാണ്.
കൂടുതൽ കൗതുകകരമായ മറ്റൊരു ഗവേഷണം ക്വാണ്ടം ഫിസിക്സും AI-യും തമ്മിലുള്ള ബന്ധമാണ്. ‘നെക്കർ ക്യൂബ്’ (Necker Cube) പോലുള്ള ത്രിമാന ചിത്രങ്ങൾ നോക്കുമ്പോൾ അവയുടെ ആകൃതി മാറിമറിയുന്നതായി നമുക്ക് തോന്നും. ഈ പ്രതിഭാസം കൃത്യമായി അനുകരിക്കാൻ ക്വാണ്ടം അൽഗോരിതങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള AI മോഡലുകൾക്ക് കഴിയുന്നുണ്ടെന്ന് ഓസ്ട്രേലിയയിലെ ചാർലസ് സ്റ്റർട്ട് സർവ്വകലാശാലയിലെ ഗവേഷകർ കണ്ടെത്തി. നമ്മുടെ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കുന്ന രീതിയും കാഴ്ചയെ വിശകലനം ചെയ്യുന്ന രീതിയും ഒരുപക്ഷേ ക്വാണ്ടം തലത്തിലുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാകാം എന്ന വലിയൊരു സാധ്യതയിലേക്കാണ് ഇത് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്.
ബഹിരാകാശ യാത്രകളിൽ ഗുരുത്വാകർഷണമില്ലാത്തപ്പോൾ നമ്മുടെ കാഴ്ചയിൽ വരുന്ന മാറ്റങ്ങൾ പഠിക്കാൻ പോലും ഇത്തരം AI മോഡലുകൾ ഇപ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ബഹിരാകാശ യാത്രകൾ സാധാരണമാകുന്ന ഭാവിയിൽ, മനുഷ്യന്റെ കാഴ്ചയെ വിശ്വസിക്കാമോ എന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ AI ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഇത്തരം പഠനങ്ങൾ അത്യാവശ്യമാണ്. ചുരുക്കത്തിൽ, അത്യാധുനികമായ AI സാങ്കേതികവിദ്യകളെ പഠനവിധേയമാക്കുന്നതിലൂടെ ശാസ്ത്രജ്ഞർ യഥാർത്ഥത്തിൽ അനാവരണം ചെയ്യുന്നത് മനുഷ്യ മസ്തിഷ്കത്തിന്റെ സങ്കീർണ്ണമായ രഹസ്യങ്ങളാണ്. നമ്മുടെ കണ്ണുകൾ നമ്മളെ ചതിക്കുമ്പോഴും, ആ ചതി മനസ്സിലാക്കാൻ AI ഒരു സഹായിയായി മാറുന്നു എന്നത് കൗതുകകരമാണ്.
